Θέα προς τις λευκές στέγες της Αθήνας από σκιερό μονοπάτι λόφου, με έναν λόφο να υψώνεται πάνω από την πόλη στο βάθος και περιπατητές ανάμεσα σε πεύκα και θάμνους.
← Έργα
16

Μελέτη για τα Μητροπολιτικά Πάρκα της Αθήνας

Κατανοώντας τη σχέση των Αθηναίων με τους δημόσιους χώρους πρασίνου

Αθήνα, Ελλάδα · 2025 · Έρευνα & Συμμετοχικός Σχεδιασμός · LAMDA Labs / 1830 lab · ensphere GmbH

«Τα επιτυχημένα πάρκα δεν διαμορφώνονται μόνο μέσα από τον σχεδιασμό τους, αλλά και μέσα από την κατανόηση του τρόπου με τον οποίο οι άνθρωποι τα χρησιμοποιούν, τα βιώνουν και τα αντιλαμβάνονται. Η μελέτη αυτή δημιουργεί μια τεκμηριωμένη βάση γνώσης για τη σχέση των κατοίκων της Αθήνας με τους δημόσιους χώρους πρασίνου, συμβάλλοντας στον μελλοντικό σχεδιασμό πιο συμπεριληπτικών, ανθεκτικών και ανθρώπινων πόλεων.»

Μια Διεπιστημονική Ερευνητική Συνεργασία

Η Μελέτη για τα Μητροπολιτικά Πάρκα της Αθήνας αναπτύχθηκε ως μια διεπιστημονική ερευνητική πρωτοβουλία με στόχο την κατανόηση της σχέσης των κατοίκων της Αττικής με τα δημόσια πάρκα και τους χώρους πρασίνου.

Το έργο υλοποιήθηκε για λογαριασμό των LAMDA Labs, αναπτύχθηκε από το 1830 lab και βασίστηκε στη συνεργασία ειδικών από τους τομείς της αστικής κοινωνιολογίας, της κλιματικής ανθεκτικότητας, της αρχιτεκτονικής τοπίου, της συμμετοχικής έρευνας και της στρατηγικής επικοινωνίας.

Αφετηρία της μελέτης αποτέλεσε η αναγνώριση ότι η ποιότητα ενός δημόσιου πάρκου δεν καθορίζεται αποκλειστικά από τη φυσική του διαμόρφωση, αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο ενσωματώνεται στην καθημερινή ζωή των κατοίκων.

Η έρευνα επιδίωξε να κατανοήσει πώς οι Αθηναίοι χρησιμοποιούν τα πάρκα, ποιες ανάγκες καλύπτουν μέσω αυτών, ποια εμπόδια αντιμετωπίζουν και ποιον ρόλο μπορούν να διαδραματίσουν οι δημόσιοι χώροι πρασίνου στη βελτίωση της ποιότητας ζωής, της κοινωνικής συνοχής και της κλιματικής ανθεκτικότητας της πόλης.

Πληροφοριακό γραφικό με τίτλο How People Use Parks: φωτογραφία μονοπατιού σε λόφο πάνω από την Αθήνα, στατιστικά της έρευνας, διάγραμμα επισκεψιμότητας χώρων πρασίνου και οι κύριοι λόγοι επίσκεψης.
Γραφικό επισκόπησης της μελέτης: περισσότεροι από 570 κάτοικοι στην έρευνα, τέσσερις μελέτες περίπτωσης στην Αττική και μικτή μεθοδολογία ποσοτικής και ποιοτικής έρευνας (γραφικό στα αγγλικά) · © Dimitra Theochari / ensphere GmbH

Τεκμηριώνοντας τον Δημόσιο Χώρο

Η μελέτη εξέτασε τα πάρκα ως:

  • χώρους καθημερινής ζωής,
  • χώρους αναψυχής,
  • τόπους κοινωνικής συνάντησης,
  • χώρους επαφής με τη φύση.

Μέσα από μια αντιπροσωπευτική ποσοτική έρευνα σε κατοίκους της Αττικής καταγράφηκαν οι συνήθειες χρήσης, η προσβασιμότητα, οι αντιλήψεις, οι ανάγκες και οι προτεραιότητες των πολιτών σχετικά με τα αστικά πάρκα. Παράλληλα, διερευνήθηκαν ζητήματα κοινωνικής συμπερίληψης, περιβαλλοντικής δικαιοσύνης και ο ρόλος των χώρων πρασίνου στην υγεία, την ευημερία και την προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή.

Η μελέτη δεν περιορίστηκε στην καταγραφή δεδομένων, αλλά δημιούργησε μια τεκμηριωμένη βάση γνώσης που μπορεί να υποστηρίξει τον μελλοντικό σχεδιασμό, τη διαχείριση και τη χάραξη πολιτικών για το αστικό πράσινο.

Πληροφοριακό γραφικό που αντιπαραθέτει ένα χωμάτινο μονοπάτι πάρκου με ένα πλακόστρωτο και φροντισμένο, με ποσοστά της έρευνας για επισκέψεις, συντήρηση και οικολογικά οφέλη.
Τι είναι ένα πάρκο στην Αθήνα; Το όριο βρίσκεται στον σχεδιασμό και τη συντήρηση: το 88% των ερωτηθέντων επισκέφθηκε πάρκο τον τελευταίο χρόνο, ενώ πάνω από το 60% θεωρεί τη συντήρηση ανεπαρκή (γραφικό στα αγγλικά). · © Dimitra Theochari / ensphere GmbH
Πληροφοριακό γραφικό που συγκρίνει το καθημερινό πάρκο της γειτονιάς, προσβάσιμο με τα πόδια, με το πάρκο-προορισμό του σαββατοκύριακου, με μέσους χρόνους επίσκεψης και αποσπάσματα κατοίκων.
Το παράδοξο του αστικού χρόνου: συχνές σύντομες επισκέψεις στο πάρκο της γειτονιάς και σπανιότερες, μεγαλύτερες επισκέψεις του σαββατοκύριακου περιγράφουν δύο διαφορετικούς τρόπους χρήσης (γραφικό στα αγγλικά). · © Dimitra Theochari / ensphere GmbH

Από την Έρευνα στη Λήψη Αποφάσεων

Τα αποτελέσματα της έρευνας ανέδειξαν κρίσιμες προτεραιότητες για την αναβάθμιση των δημόσιων πάρκων της Αθήνας, όπως η ενίσχυση της βιοποικιλότητας, η δημιουργία περισσότερων σκιερών χώρων, η βελτίωση της προσβασιμότητας, της συντήρησης και της ασφάλειας, καθώς και η ανάπτυξη πιο συμπεριληπτικών δημόσιων χώρων.

Μετατρέποντας τις εμπειρίες και τις ανάγκες των πολιτών σε τεκμηριωμένα δεδομένα, η μελέτη προσφέρει ένα ουσιαστικό εργαλείο υποστήριξης του σχεδιασμού και αποδεικνύει τη σημασία της έρευνας ως θεμελίου για καλύτερες αποφάσεις στον δημόσιο χώρο.

Πληροφοριακό γραφικό που αντιπαραθέτει μια φορτωμένη οδική σκηνή με μια ήρεμη σκηνή πάρκου, με ευρήματα της έρευνας για την κυκλοφορία, το νερό και το πράσινο, και τον φωτισμό.
Τα πάρκα ως κοινό αγαθό ελευθερίας και ευημερίας: από την αστική πίεση στην αστική ανακούφιση, με το νερό, το πράσινο, την ασφάλεια και τη συντήρηση ως βασικά στοιχεία (γραφικό στα αγγλικά). · © Dimitra Theochari / ensphere GmbH
Πληροφοριακό γραφικό με δύο επικαλυπτόμενους κύκλους για την επιδιωκόμενη και τη βιωμένη συμπερίληψη, με εικονίδια για την ασφάλεια, τα εμπόδια κινητικότητας και τις αόρατες μορφές αποκλεισμού.
Το κενό της συμπερίληψης: η συμβολική πρόσβαση δεν μεταφράζεται πάντα σε πραγματική — η ασφάλεια, τα εμπόδια κινητικότητας και η συντήρηση καθορίζουν ποιος μπορεί πράγματι να χρησιμοποιήσει ένα πάρκο (γραφικό στα αγγλικά). · © Dimitra Theochari / ensphere GmbH

Μια Συνεργασία Διαφορετικών Ειδικοτήτων

Το έργο αποτέλεσε προϊόν συνεργασίας οργανισμών με συμπληρωματική τεχνογνωσία στους τομείς της έρευνας, της κοινωνικής καινοτομίας, της κλιματικής πολιτικής και του χωρικού σχεδιασμού.

Στη συνεργασία συμμετείχαν:

  • LAMDA Labs – Ανάθεση και υποστήριξη του έργου
  • 1830 lab – Ανάπτυξη και συντονισμός του έργου
  • Impact Hub Athens – Σχεδιασμός και υλοποίηση της ποσοτικής κοινωνικής έρευνας
  • Λένιο Μυριβήλη – Στρατηγική συμβολή σε θέματα κλιματικής ανθεκτικότητας
  • ensphere GmbH – Υποστήριξη σε θέματα αρχιτεκτονικής τοπίου και οπτικής επικοινωνίας

Η διεπιστημονική αυτή συνεργασία επέτρεψε τη σύνδεση της κοινωνικής έρευνας με τη χωρική σκέψη και τη δημιουργία ενός κοινού πλαισίου γνώσης για το μέλλον των δημόσιων χώρων πρασίνου στην Αθήνα.

Πληροφοριακό γραφικό με χοάνη από την πρόσβαση, μέσα από φίλτρα και εμπόδια, έως την ενεργοποίηση, με ποσοστά της έρευνας και φιγούρες ανθρώπων με υψωμένα χέρια σε πάρκο.
Το φίλτρο της συμμετοχής: πάνω από το 80% των ερωτηθέντων θέλει να συμμετέχει στα πάρκα του, όμως ο χρόνος, η ασφάλεια και οι ασαφείς δυνατότητες εμποδίζουν την ενεργοποίηση αυτής της διάθεσης (γραφικό στα αγγλικά). · © Dimitra Theochari / ensphere GmbH

Η Συμβολή μου

Στο πλαίσιο της ensphere GmbH, συμμετείχα στο έργο υποστηρίζοντας επιλεγμένες πτυχές της μελέτης από τη σκοπιά της αρχιτεκτονικής τοπίου.

Η συμβολή μου επικεντρώθηκε στη συμμετοχή σε συζητήσεις σχετικά με τη μεθοδολογική προσέγγιση του έργου, εισφέροντας τη γνώση της αρχιτεκτονικής τοπίου στις διεπιστημονικές ανταλλαγές γύρω από τη σχέση μεταξύ ανθρώπου, δημόσιου χώρου και αστικής φύσης.

Παράλληλα, ανέλαβα τον σχεδιασμό του συνόλου των πληροφοριακών γραφικών (infographics) και του οπτικού υλικού της έκδοσης, μετατρέποντας σύνθετα ερευνητικά ευρήματα σε σαφείς, κατανοητές και συνεκτικές οπτικές αναπαραστάσεις που υποστήριξαν την επικοινωνία και τη διάχυση των αποτελεσμάτων της μελέτης.

Η συμμετοχή μου επικεντρώθηκε στη σύνδεση της έρευνας με την αρχιτεκτονική τοπίου και την οπτική επικοινωνία, ενώ η κοινωνιολογική έρευνα, η συλλογή και η ανάλυση των δεδομένων πραγματοποιήθηκαν από την κύρια ερευνητική ομάδα του έργου.

Η Μελέτη για τα Μητροπολιτικά Πάρκα της Αθήνας αναδεικνύει τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ κοινωνικής έρευνας, κλιματικής πολιτικής, αρχιτεκτονικής τοπίου και οπτικής επικοινωνίας. Μέσα από τη σύνθεση διαφορετικών επιστημονικών προσεγγίσεων, δημιουργήθηκε μια τεκμηριωμένη βάση γνώσης που μπορεί να υποστηρίξει τον σχεδιασμό πιο ανθεκτικών, συμπεριληπτικών και ποιοτικών δημόσιων χώρων για την Αθήνα.

Πληροφοριακό γραφικό με πέντε αριθμημένες αρχές των αστικών πάρκων — ταυτότητα και αίσθημα του ανήκειν, ρυθμός του αστικού χρόνου, συμπερίληψη, το πάρκο ως καθημερινό καταφύγιο, από την πρόθεση στην πράξη — δίπλα σε σκηνή πάρκου σε ύφος ακουαρέλας.
Οι πέντε αρχές των αστικών πάρκων: μια σύνθεση των ευρημάτων της μελέτης, από την ταυτότητα και το αίσθημα του ανήκειν έως την υλοποίηση και τη συντήρηση (γραφικό στα αγγλικά). · © Dimitra Theochari / ensphere GmbH

Πληροφορίες Έργου

Έργο
Μελέτη για τα Μητροπολιτικά Πάρκα της Αθήνας
Τύπος Έργου
Έρευνα · Αστική Κοινωνιολογία · Συμμετοχικός Σχεδιασμός · Στρατηγική Υποστήριξη · Οπτική Επικοινωνία
Ανάθεση
LAMDA Labs
Ανάπτυξη Έργου
1830 lab
Συνεργάτες
LAMDA Labs · 1830 lab · Impact Hub Athens · Λένιο Μυριβήλη · ensphere GmbH
Τοποθεσία
Αθήνα, Ελλάδα
Έτος
2025
Ρόλος
Αρχιτέκτων Τοπίου – ensphere GmbH
Συμβολή
Υποστήριξη μεθοδολογικών συζητήσεων από την οπτική της αρχιτεκτονικής τοπίου · Διεπιστημονική συμβολή στον σχεδιασμό του έργου · Σχεδιασμός πληροφοριακών γραφικών (infographics) · Οπτική επικοινωνία και επιμέλεια διαγραμμάτων · Ανάπτυξη του γραφικού υλικού της τελικής έκδοσης

Πιστώσεις

Τα πληροφοριακά γραφικά και το υλικό οπτικής επικοινωνίας σχεδιάστηκαν από τη Δήμητρα Θεοχάρη (ensphere GmbH) για την έκδοση της μελέτης· τα ερευνητικά γραφικά είναι στα αγγλικά.

Τα ερευνητικά ευρήματα, τα γραφικά και οι εικόνες παραμένουν © των εταίρων του έργου — LAMDA Labs, 1830 lab, Impact Hub Athens και ensphere GmbH.

Σχετικά Έργα

Ελλάδα · 2025–2026 · Ερευνητική Δημοσίευση · 1830 lab για τα LAMDA Labs

Σύγχρονα Πάρκα στην Ελλάδα

Στρατηγική ερευνητική μελέτη που μεταφράζει τη διεθνή γνώση της αρχιτεκτονικής τοπίου σε κατευθύνσεις για κλιματικά ανθεκτικά δημόσια πάρκα στην Ελλάδα.

Αθήνα, Ελλάδα · 2024 · Δημόσιος Χώρος · ensphere GmbH

Cooling Havens, Αθήνα

Μετασχηματισμός χώρων γειτονιάς ευάλωτων στη ζέστη, με σκιά, νερό, φύτευση και καθημερινή δημόσια χρήση.